วิธีวัดสีในน้ำธรรมชาติโดยใช้หลอดเนสเลอร์

หลักการ

ตัวอย่างนำธรรมชาติที่ต้องการวัดสีจะถูกนำมาเปรียบเทียบกับสีมาตรฐาน (สีของ K2PtCl6 ที่ผสม CoCl2.6H2O) ที่ทราบความเข้มข้นให้ใกล้เคียงมากที่สุด อุปกรณ์ที่ใช้ในการเปรียบเทียบคือ หลอดแก้วเนสเลอร์ (Nesler Tube) ซึ่งจะบรรจุสีมาตรฐานที่เข้มข้น 0-70 หน่วยและบรรจุน้ำตัวอย่างปริมาตรเท่ากัน เปรียบเทียบเพื่อหาหลอดสีมาตรฐานที่ใกล้เคียงกับหลอดน้ำตัวอย่าง ความเข้มสีของน้ำตัวอย่างจะเท่ากับความเข้มของสีมาตรฐาน

การเก็บและรักษาตัวอย่าง

ใช้ขวดที่สะอาดในการเก็บตัวอย่าง และทำการวิเคราะห์โดยเร็ว เพราะการทิ้งไว้อาจมีการเปลี่ยนแปลงทางชีวภาพหรือกายภาพขึ้น ซึ่งอาจมีผลต่อการเปลี่ยนแปลงของสีได้

เครื่องมือและอุปกรณ์

1 หลอดเนสเลอร์ ขนาด 50 มล.

2 เครื่องเหวี่ยงหนีศูนย์กลาง (Centrifuge)

สารเคมี

1 สารละลายสต๊อกสีมาตรฐาน

ละลายโพแทสเซียมคลอโรแพลตทิเนต (Potassium Chloroplatinate, K2PtCl6 ) 1.246 กรัม (จะมี Pt 500 มก.)และโคบอลคลอไรด์ (Cobaltous Chloride, CoCl2.6H2O) 1.00 กรัม (จะมีCo 250 มก.) ในน้ำกลั่นซึ่งเติมกรดไฮโดรคบอริก 100 มล. แล้วเจือจางด้วยน้ำกลั่นจนมีปริมาตร 1,000 มล. สารละลายสต๊อกสีมาตรฐานนี้มีความเข้มของสีเท่ากับ 500 หน่วย

วิธีวิเคราะห์

1 เตรียมอนุกรมสารละลายสีมาตรฐานที่มีสี 5, 10, 15, 20, 25, 30, 35, 40, 45, 50, 60 และ 70 หน่วย โดยการเจือจางปริมาตรสารละลายสต๊อกสีมาตรฐานดังต่อไปนี้ 0.5, 1.0, 1.5, 2.0, 2.5, 3.0, 3.5, 4.0, 4.5, 5.0, 6.0, และ 7.0 มล. ด้วยน้ำกลั่นให้เป็น 50 มล. ในหลอดเนสเลอร์ปิดจุกให้แน่นอย่าให้ระเหย หรือมีฝุ่นเข้า สามารถเก็บได้นานหลายเดือน

2 ถ้าตัวอย่างมีสารแขวนลอยหรือขุ่น ต้องกำจัดออกก่อนโดยใช้เครื่องเหวี่ยงหนีศูนย์กลาง ไม่ควรใช้การกรองเพราะกระดาษกรองอาจจะดูดซึมสีได้

3 นำตัวอย่าง้ำที่จะวัดสีบรรจุลงในหลอดเนสเลอร์ จนถึงขีด 50 มล.แล้วนำมาเปรียบเทียบกับอนุกรมของสารละลายสีมาตรฐานที่เตรียมไว้แล้วโดยมองลงไปจากข้างบนหลอดซึ่งวางอยู่บนพื้นขาว เลือกสีมาตรฐานให้ใกล้เคียงกับสีตัวอย่างมากที่สุด ถ้าตัวอย่างน้ำมีสีเกินค่าสีมาตรฐาน (70 หน่วย) ให้ทำการเจือจางก่อนด้วยน้ำกลั่น

ถ้าต้องการวัดสีปรากฏให้ใช้น้ำตัวอย่างจากที่เก็บโดยตรงมาทำการวัดสีโดยไม่ต้องกำจัดสารแขวนลอยหรือความขุ่นออกก่อน

4 ความเข้มสีของตัวอย่างน้ำสามารถคำนวณได้ดังนี้

หน่วยสี     =     (A x 50) / B

เมื่อ     A  =  ค่าสีที่ได้จากการเปรียบเทียบกับสีมาตรฐาน

B  =  ปริมาตรของตัวอย่างน้ำที่ใช้ (มิลลิลิตร)



Leave a Reply